sadece iyi olmak yetmez.

 


İyi bir insan olmaya çalışıyordum. Gerçekten. Sabahları uyanıyor, kimseye zarar vermeden kahvaltımı yapıyor, sokakta kedilere selam veriyor, insanlara fazla bulaşmamaya çalışıyordum. Sonra bir gün biri geldi ve dedi ki: “Sadece iyi olmak yetmez.” Öyle dedi, evet. Birden içime tuhaf bir sıkıntı düştü. Neden yetmiyordu? Onca yıl boşuna mı iyi olmuştum? Daha ne yapmalıydım? Gökyüzüne bakıp gülümsemek mi gerekiyordu? Herkesin elini mi sıkmalıydım? İyiliği broşürle mi dağıtmalıydım?


Ama sonra anladım ki, mesele sadece iyi olmak değilmiş. Meğer kötülük bulaşıcı bir şeymiş. İnsan sadece iyi olarak kalamıyormuş. Yani kalabiliyordu belki ama bu, karanlık bir odada beyaz gömlekle dolaşmak gibi bir şeydi. Öylece duruyorsun ama üzerindeki tozlar seni kirletiyor, farkında bile olmadan. Kötüye bulaşmadan iyi kalmak istiyorsan, kötüden de uzak durmalıymışsın. Mevlana’nın bir sözü varmış, duymuştum ama çok da üzerinde düşünmemiştim: “Bülbül güle, karga çöplüğe götürür.” Bir gün aynaya baktım ve dedim ki: “Ben şimdi hangi kuş oldum?”


İlk başta böyle şeylere inanmazdım. Ne yani, birileriyle oturup kalkınca onlara mı benzeyecektim? Kendi kararlarımı kendim vermiyor muydum? Kendi doğrularım yok muydu? Sonra bir baktım ki yokmuş. Varmış da pek sağlam değilmiş. İnsan zamanla, fark etmeden dönüşüyormuş. Önce bir düşünceye gülüyorsun, sonra kabul ediyorsun, en sonunda o düşünceye sen de sahip çıkıyorsun. Ve işin kötüsü, en baştan beri öyle düşündüğünü sanıyorsun. İşte o zaman işler karışıyor.


Bir süre sonra fark ettim ki, mesele sadece iyi olmak değilmiş. İyi kalabilmek için kötüyü tanımak, hatta mümkünse ondan uzak durmak gerekiyormuş. Ama bu o kadar kolay değilmiş. Çünkü kötülük, kötü insanların yaptığı büyük şeyler değilmiş sadece. Kötülük bazen çok küçük, çok masum bir şekilde girermiş hayatına. Kimi zaman tatlı bir dost sohbetinde, kimi zaman “Zaten herkes yapıyor” denilen küçük bir tavizde, kimi zaman da “Boş ver, önemli değil” diyerek kabullendiğin şeylerde saklanırmış.


Sonra dedim ki, bari çok geç olmadan anlayayım bunu. Çünkü insan bazen yanlış yerlerde doğru olmaya çalışıyor. Akıntıya karşı kürek çektiğini sanıyor ama bir bakıyor, aslında çoktan suyun bir parçası olmuş. Sonra suçu akıntıya atıyor. Ama herkesin bir bahanesi var zaten, değil mi? Yanlış insanlarla doğru düşünceler paylaşmaya çalışıyor insan, sonra bakıyor ki o düşünceler çoktan eğilip bükülmüş, üstüne bir de onun adı yazılmış. “Bak işte,” diyorlar, “sen de artık bizdensin.” Korkunç olan ne, biliyor musun? İnsan en çok buna gülüyor. Önce komik geliyor, sonra alışıyor. Sonra bir sabah uyanıyor ve aynadaki yüz ona ait değil. Ama çok geç.


O yüzden sadece iyi olmaya çalışmaktan vazgeçtim. Çünkü iyi olmanın bir anlamı kalmıyor, eğer kötüyle aynı masaya oturmuşsan. Bir noktada ya sofradan kalkacaksın ya da herkes gibi yemeğe devam edeceksin. Kalkmazsan, “Ama ben sadece iyi olmak istedim” diye kendini kandırmaya devam edeceksin. Kalkarsan, yalnız kalacaksın. Zor iş. Ama zor diye yapılmayacak mı yani?


Keşke biri daha önce söyleseydi. Keşke biri beni dürtüp, “Yanlış yerde doğru olmaya çalışma” deseydi. Ama kimse demedi. Ben de kendim öğrendim. Biraz geç, biraz pahalıya. Olsun, en azından şimdi söylüyorum:


Sadece iyi olmak yetmez, kötüden de uzak durmak gerek.


Ama sen de biliyorsun ki, bunu kimse ciddiye almayacak. İnsanlar her zamanki gibi istedikleri kadarını duyacak, gerisini çöpe atacak. Çünkü iyilik hâlâ bir süs eşyası gibi taşınıyor; lazım olduğunda vitrinde, can sıktığında arka raflarda. O yüzden ne yapalım, fazla uzatmayalım.

Zümrüdü Anka Kuşu Efsanesi



Pers Mitolojisinden doğan bu efsaneye göre, Simurg adıyla da bilinen Zümrüdü Anka Kuşu, öleceğini anladığı zaman kendine dağın zirvesinde kuru çalılardan yuva yapar ve orada ölümünü bekler. Güneşin o çalıları yakmasıyla birlikte de orada yanar ve küllerinden daha güçlü bir şekilde yeniden doğar.


Bütün kuşlar Anka Kuş’unu bilge olarak görür ve kendilerini kurtaracağına inanırlar. Bu döngü böyle devam ederken bir gün diğer kuşlar, bilge Anka Kuş’undan haber alamazlar ve onu aramak için yaşadığı yere gitmeye karar verirler. Anka Kuş’unun yaşadığı yer ise Kaf Dağı’nın zirvesindedir.


Dağın zirvesine yapılan bu yolculukta ilk başta zirveye kadar çıkacağına inanmayan cesaretsiz kuşlar elenir. Zirveye çıkamayan bu kuşlar, diğer kuşları da bu yolculuğun çok zor olduğuna ve baştan vazgeçmelerinin hepsinin yararına olacağına ikna etmeye çalışırlar. Ancak diğer kuşlar yoluna devam eder. Bir süre sonra ise Anka Kuşu için bu risk değmez diye ego yapan kuşlar pes eder. Yolculuk devam ettikçe kuşlar korkudan, inançsızlıktan, iradesizlikten teker teker sürüden ayrılmaya devam ederler. Ta ki Kaf Dağı’nın zirvesine ulaşıldığında geriye yalnızca 30 kuş kalana kadar… Bu yolculukta zirveye sadece kimsenin moralini bozmasına izin vermeyen, cesaret sahibi ve egosuz kuşlar ulaşır. Dağın zirvesine ulaşan bu kuşlar, zirvede Anka Kuş’unu bulamazlar. Ancak buldukları çok daha önemli bir şey vardır: Simurg ismi ’30 kuş’ anlamına gelir. Yani o kuşların her biri bir Simurg ’dur. Kurtarıcı, bilge kuş…


Onların kendilerini kurtarmak için bir kurtarıcıya ihtiyaçları yoktur; çünkü asıl kurtarıcı kendi içlerindeki sabır, irade ve cesarettir. Asıl bilgeliğe ulaşmanın yolu ise kendi içine yapılan yolculukta saklıdır.


İşte küllerinden yeniden doğmak terimi de buradan gelir. Bu bilge kuşun hikayesinden bizim de çıkartmamız gereken dersler var gibi gözüküyor, ne dersiniz? İçinden çıkamadığınız bir acı yaşıyorsunuz. Hatta nefes almanızı bile engelleyen bir acı bu belki. Peki bu durumu yıkılmadan, hatta içinden daha da güçlü çıkacak şekilde nasıl aşarız? Kendi hayatımızın Anka Kuşu olmak için neler yapabiliriz gelin birlikte bakalım!


1. Yalnız kalmaktan korkmayın.


Anka Kuşu öleceğini anladığı zaman kendi kabuğuna çekilir ve bir süre yalnız kalır. Bu yalnızlığı sayesinde yeniden doğma cesaretini kendinde bulur. Sizin de küllerinizden çok daha güçlü doğmanız gereken bir durum varsa önce yalnız kalıp neye ihtiyacınız olduğunu dinlemenizde fayda var. Yalnız kalmaktan korkmayın, kendi kendinizin ilacı olun.


2. Ulaşacağınız zafer için yanmayı göze almalısınız.


Eğer Anka Kuşu yanmaktan korksaydı küllerinden yeniden doğamadan can verirdi. Bazen yanmak gerekir, daha güçlü doğmak için. Yaşadığınız acılar sizi ürkütmesin. Kim bilir, belki sizi küllerinizden yeniden doğuracak ateş çektiğiniz bu acılardır.


3. İhtiyacınız olan tek şey cesaret.


İçinde yaşadığınız durum sizi zorlamaya başladıysa ve gittikçe dayanılmaz bir hale geliyorsa değişimin vakti gelmiş demektir. Yani mottomuz, “Yaşadığınız durumu değiştiremiyorsanız kendinizi değiştirin.” Hayat bir sınav ve biz de sürekli yeni şeyler öğrenen öğrencileriz. Bu sınavı da ancak gelişerek ve değişerek daha keyifli hale getirebiliriz.


4. Kolay olsaydı herkes yapardı.


Kendinize doğru yapacağınız bu yolculukta sürekli konuşup fikir veren, sizi aşağıya çekmeye çalışan insanlar olacaktır. Unutmayın, kolay bir yolculuk olsaydı sadece 30 kuş değil, bütün kuşlar bilgelik seviyesine gelirdi. İşler dayanamayacağınız seviyeye geldiyse başlamak için en doğru zamandasınız! Zirveye çıktığınızda bu yolculuğun aslında çok keyifli olduğunu fark edeceksiniz.



kucukilhamkutusu.com

 

 

Ben Senden Önce Ölmek İsterim

Ben 
senden önce ölmek isterim. 
Gidenin arkasından gelen 
gideni bulacak mı zannediyorsun? 
Ben zannetmiyorum bunu. 
İyisi mi, beni yaktırırsın, 
odanda ocağın üstüne korsun 
içinde bir kavanozun. 
Kavanoz camdan olsun, 
şeffaf, beyaz camdan olsun 
ki içinde beni görebilesin... 
Fedakârlığımı anlıyorsun: 
vazgeçtim toprak olmaktan, 
vazgeçtim çiçek olmaktan 
senin yanında kalabilmek için. 
Ve toz oluyorum 
yaşıyorum yanında senin. 
Sonra, sen de ölünce 
kavanozuma gelirsin. 
Ve orada beraber yaşarız 
külümün içinde külün, 
ta ki bir savruk gelin 
yahut vefasız bir torun 
bizi oradan atana kadar... 
Ama biz 
o zamana kadar 
o kadar 
karışacağız 
ki birbirimize, 
atıldığımız çöplükte bile zerrelerimiz 
yan yana düşecek. 
Toprağa beraber dalacağız. 
Ve bir gün yabani bir çiçek 
bu toprak parçasından nemlenip filizlenirse 
sapında muhakkak 
iki çiçek açacak: 
biri sen 
biri de ben. 
Ben 
daha ölümü düşünmüyorum. 
Ben daha bir çocuk doğuracağım. 
Hayat taşıyor içimden. 
Kaynıyor kanım. 
Yaşayacağım, ama çok, pek çok, 
ama sen de beraber. 
Ama ölüm de korkutmuyor beni. 
Yalnız pek sevimsiz buluyorum 
bizim cenaze şeklini. 
Ben ölünceye kadar da 
bu düzelir herhalde. 
Hapisten çıkmak ihtimalin var mı bu günlerde? 
İçimden bir şey: 
belki diyor. 


18 Şubat 1945, Nazım Hikmet


Çünkü Yarın Henüz Başladı


Kafanı kaldır ve çevrene bak
Gördüğün şeylerden hoşlanmayabilirsin
Omuzlarının üzerinde ağır bir yük
Ve özgürlüğün için hiçbir şey yapamaya bilirsin

Temizlik Yaptım Bugün

Temizlik yaptım bugün... 

Hem de tüm benliğimde...

Tüm kaslarımı, sinirlerimi, kemiklerimi hatta kanımı temizledim...
En küçük yerlerine, kıvrımlarına girmiş, sinmiş bütün pislikleri attım...
Kırgınlıklarımı dışarı çıkardım ilk önce...
Görmenizi isterdim...
İçimde ne kadar da büyük bir yer kaplıyorlarmış...
Kırgınlıklarımı atarken, bakmadım neydi onlar diye...
Gelecek geçmişten çok daha fazla yaşanmaya değer...

Ayrılık Sevdaya Dahil

Ne zaman bir yakınımı kaybetsem bu şiiri dinlerken buluyorum kendimi. En yakınlarımız değil midir sevgililerimiz? Benim için öyle... Çok şey yarım hâlâ, yazılmadığından -yazılamadığından.-   

Ayağa Kalk!


Pes ettiğin, yenildiğin için değil de devam etmek için ağlayabilmek isterseniz sizi uyandıracak, zaten içinizde olan bir şeylerin harekete geçmesine küçük bir katkısı olabilecek bu diyalogları iyi okuyun. Gerçekten hissedin..


Aslında gerçekten bildiğimiz şeyleri fark etmek için, ayağa kalkabilmek için bu cümlelerden birkaçı da eminim sizin içindir. O zaman başlıyoruz, haydi, şimdi ayağa kalk! Devam et..


Passenger - Let Her Go


ışığa yalnızca güneş ışığı az olduğunda ihtiyacın olur 
ve güneşi, yalnızca kar yağmaya başladığında özlersin 
ve onu sevdiğini yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 

sadece mutsuz olduğunda, çok mutlu olduğun zamanları hatırlarsın 
evi özlediğin zaman yalnızca yoldan nefret edersin 
ve onu sevdiğini, yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 
gitmesine izin verdiğinde 

camının dibinde bakakalırsın 
ve bir gün bu rüyanın uzun süreceğini umarak 
ancak rüyalar yavaş gelir ve hızlı giderler 

onu, yalnızca gözlerini kapattığında görürsün 
belki bir gün nerede olduğunu anlarsın 
dokunduğun her şey elbet bir gün ölecek 

ama ışığa, yalnızca güneş ışığı az olduğunda ihtiyacın olur 
ve güneşi, yalnızca kar yağmaya başladığında özlersin 
ve onu sevdiğini yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 

sadece mutsuz olduğunda, çok mutlu olduğun zamanları hatırlarsın 
evi özlediğin zaman yalnızca yoldan nefret edersin 
ve onu sevdiğini, yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 
gitmesine izin verdiğinde 

karanlıkta tavana baka duruyorsun 
kalbinde o eski bilindik boş his 
çünkü aşk çok yavaş gelir ve hızlı bir şekilde gider 

onu, uyuyakaldığında görürsün 
ancak hiç dokunmaz hiç tutmazsın 
çünkü onu o kadar sevmişsindir ki 
derinlere dalmışsındır 

ışığa yalnızca güneş ışığı az olduğunda ihtiyacın olur 
ve güneşi, yalnızca kar yağmaya başladığında özlersin 
ve onu sevdiğini yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 

sadece mutsuz olduğunda, çok mutlu olduğun zamanları hatırlarsın 
evi özlediğin zaman yalnızca yoldan nefret edersin 
ve onu sevdiğini, yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 

ve onun gitmesine izin verirsin 
ve onun gitmesine izin verirsin 
ve onun gitmesine izin verirsin 

çünkü yalnızca güneş ışığı az olduğunda ihtiyacın olur 
ve güneşi, yalnızca kar yağmaya başladığında özlersin 
ve onu sevdiğini yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 

sadece mutsuz olduğunda, çok mutlu olduğun zamanları hatırlarsın
evi özlediğin zaman yalnızca yoldan nefret edersin 
ve onu sevdiğini, yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 

çünkü ışığa yalnızca güneş ışığı az olduğunda ihtiyacın olur 
ve güneşi, yalnızca kar yağmaya başladığında özlersin 
ve onu sevdiğini yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın 

sadece mutsuz olduğunda, çok mutlu olduğun zamanları hatırlarsın 
evi özlediğin zaman yalnızca yoldan nefret edersin 
ve onu sevdiğini, yalnızca gitmesine izin verdiğinde anlarsın

Çıkış Yolu

Ludwig Wittgenstein'ın yaşamının tek amacı sineğe şişeden çıkış yolunu göstermekti; ama, gerçek şuydu: İnsanoğlu şişeden çıkış yolunu öğrenmek istemiyordu; bizler tutsaktık, şişenin içi bizi büyülüyordu; cam yüzeylerin dokunuşu yetiyordu bize; bu cam yüzeyler deneyimlerimizin ve heveslerimizin sınırlarıydı; şişe derimizdi, ruhumuzdu; camın görüşümüzü bulandırmasına alışmıştık; çevremizdekileri arada cam olmadan açıkça görmek istemiyorduk; daha taze bir hava solumak istemiyorduk; şişenin dışında yaşayamazdık. Ya da, şişenin camdan yansımalı dilinde, kendimize bunun böyle olduğunu söylüyorduk.

"Sineğe şişeden çıkış yolunu göstermek mi istiyorsun? Şişeyi kır." 

Önemli Olan

Hâlâ anlayamadınız değil mi?
Önemli olan haklı ya da haksız olmak değil.
Kavganın kazananı yoktur.
Ya kaybedersiniz ya da daha çok kaybedersiniz.
Önemli olan kalp kırmamak.
Önemli olan yargılamadan, karşılıksız sevebilmek ve iyilik yapabilmek.
Haklı bile olunsa özür dileyecek kadar asil olmak, bilge olmaktır.
Egonuzu kontrol edemediğiniz sürece,
O sizi kontrol etmeye devam edecek.
Böyle olduğu sürece tüm dünya sizin bile olsa asla mutlu olamazsınız.

Albert Einstein

1992 BM Dünya Zirvesi

Merhabalar, ben Severn Suzuki, Çevresel Çocuk Organizasyonu (ECO) adına konuşuyorum.

Biz Kanada’dan 12 ve 13 yaş gurubunda olan çocuklarız ve bir fark yaratmaya çalışıyoruz; Vanessa Suttie, Morgan Geisler, Michelle Quig ve ben. Buraya gelmek için gerekli parayı kendimiz topladık ve beş bin millik yolu, siz yetişkinlere, yöntemlerinizi değiştirmeniz gerektiğini söylemek için geldik.

Buraya hiçbir gizli amacım olmadan geldim. Ben geleceğim için mücadele ediyorum.

Benim geleceğimi kaybetmem, bir seçimi kaybetmek gibi bir şey değil. Ya da stok piyasasında birkaç puan kaybetmek değil. Ben burada bütün gelecek nesiller için konuşuyorum.

Ben, dünyanın her tarafında çığlıkları duyulmayan ve açlıktan ölmek üzere olan çocuklar için konuşuyorum.

Ben, dünyanın üzerinde gidecek başka yerleri kalmadığı için ölmekte olan sayısız hayvan adına konuşuyorum.

Ben, şimdi gün ışığına çıkmaya korkuyorum, çünkü ozonda delikler var. Havayı ciğerlerime çekerken korkuyorum çünkü içinde hangi kimyasallar var bilmiyorum. Eskiden Vancouver’da babamla balığa giderdik. Birkaç yıl önce her tarafı kanserli bir balık bulduk. Ve şimdi gezegenimizdeki hayvanların teker teker soylarının tükendiğini öğreniyoruz. Sonsuza kadar yok oluyorlar…

Hayat sürem içinde, sürüler halinde dolaşan vahşi hayvanları görebilmeyi düşlüyorum. Yabani kuşları ve kelebeklerle dolu yağmur ormanlarını… Fakat şimdi merak ediyorum bunlar benim çocuklarımın görebileceği zamana kadar bile dayanabilecekler mi?

Benim yaşlarımdayken böyle küçük şeyler için endişelenmek zorunda kaldınız mı? Bütün bunlar şimdi gözlerimizin önünde oluyor ve bizler, sanki elimizde sınırsız çözüm olanağı ve sınırsız zaman varmış gibi davranıyoruz. Ben sadece bir çocuğum ve bütün çözümlere tabii ki sahip değilim. Fakat farkına varmanızı istiyorum ki bütün çözümlere siz de sahip değilsiniz:

· Ozon katmanındaki deliği nasıl onaracağınızı bilmiyorsunuz.
· Su akımı öldüğünde Somon balığını nasıl geri getireceğinizi bilmiyorsunuz.
· Şimdi soyu tükenmiş olan hayvanları nasıl geri getireceğinizi bilmiyorsunuz.
· Şimdi yerlerinde koca çöllerin olduğu ormanları nasıl geri getireceğinizi bilmiyorsunuz.

Madem nasıl onaracağınızı bilmiyorsunuz, o halde lütfen bozmaktan vazgeçin!

Burada hükümetlerinizin temsilcileri olabilirsiniz, iş adamları, organizasyoncular, gazeteciler ya da politikacılar; fakat gerçekte siz annelersiniz ve babalarsınız, teyzelersiniz, amcalarsınız ve hepiniz birilerinin çocuklarısınız.

Ben hala bir çocuğum ama biliyorum ki hepimiz ailenin bir parçasıyız, 5 milyar gücünde daha geniş bakacak olursak 30 milyon tür gücünde ve hepimiz aynı havayı paylaşıyoruz, aynı suyu ve toprakları. Sınırlar ve hükümetler bunu asla değiştiremez.

Ben hala bir çocuğum ama burada aynı şeyin içinde olduğumuzu biliyorum ve tek bir dünya gibi tek bir amaca doğru ilerlememiz gerekir.

Kızgın olsam da kör değilim, korku içinde olsam da dünyaya nasıl hissettiğimi söylemekten korkmuyorum.

Benim ülkemde çok fazla israf var. Satın alıyoruz ve atıyoruz, satın al ve at gitsin ve kuzey ülkeleri henüz yoksul olanlarla paylaşmıyor. İhtiyacımızdan fazlasına sahip olmamıza rağmen, zenginliğimizin bir miktarını kaybetmekten korkuyoruz.

Paylaşmaktan korkuyoruz…

Kanada’da ayrıcalıklı bir yaşam sürüyoruz. Çokca yiyeceğimiz, suyumuz ve barınağımız var. Saatlerimiz, bisikletlerimiz, bilgisayarlarımız ve televizyonlarımız var. Bu listeyi bitirmek iki gün alabilir.

İki gün önce burada Brezilya’da, sokakta yaşayan çocuklarla birlikte vakit geçirdik ve gerçekten şok olduk. Bu çocuklardan bir tanesi şöyle dedi: “Keçke zengin olsaydım. Eğer zengin olsaydım, bu sokaklarda yaşayan bütün çocuklara yiyecek, elbise, ilaç, sığınacak bir çatı, sevgi ve şefkat verebilirdim.”

Sokakta yaşayan ve hiçbir şeyi olmayan benim yaşımdaki bir çocuk paylaşmaya bu denli gönüllüyse, neden biz her şeye sahip olanlar hala bu kadar açgözlüyüz?

Benimle aynı yaşta olan bu çocukları düşünmekten kendimi alıkoyamıyorum, nerede doğmuş olduğunuz nasıl da büyük farklar yaratıyor. Ben de onlardan birisi olabilirdim, Rio’nun Favellas bölgesinde yaşayanlardan. Ya da Somali’de açlıktan ölmek üzere olanlardan birisi olabilirdim. Ortadoğu’da savaş kurbanı olanlardan birisi veya Hindistan’da bir dilenci…

Ben henüz sadece bir çocuğum, ama savaşlar için harcanan onca para yoksulluğun ve çevresel çözümlerin bulunmasında kullanılsa, dünyanın nasıl harika bir yer olabileceğini biliyorum.

Okullarda, hatta anaokullarında bile bize nasıl davranacağımızı öğretiyorsunuz:

· diğerleriyle kavga etmeyin,
· çalışkan olun,
· diğerlerine karşı saygılı olun,
· dağıttığınızı toplayın,
· diğer canlılara zarar vermeyin,
· paylaşın, açgözlü olmayın.

Peki madem öyle, bize yapmamamızı söylediğiniz şeyleri neden sizler yapıyorsunuz?

Bu toplantıya katılan sizler sakın unutmayın bunu kimler için yaptığınızı, bizler sizin kendi çocuklarınızız. Nasıl bir dünyada yetişeceğimize sizler karar veriyorsunuz. Ebeveynler çocuklarını rahatlatabilmek için “Her şey güzel olacak” diyebilmeli ve “Elimizden gelenin en iyisini yapıyoruz” ve bir de “bu dünyanın sonu değil”…

Ama artık bunları söyleyebileceğinizi sanmıyorum. Sizin öncelikler listenizde bile yer alabiliyor muyuz?

Babam her zaman “Sen yaptığın şeysin, söylediğin değil” der ve sizin yaptıklarınız geceleri beni ağlatıyor.

Siz yetişkinler bizleri sevdiğinizi söylüyorsunuz. Size meydan okuyorum, lütfen yaptıklarınız sözlerinizi yansıtsın…

Teşekkürler.

Biraz Değiştim

biraz değiştim,
her şey kadar, herkes kadar, sen kadar…
değiştim…

unutamadığım sözlerinin arasında sıkışıyorum,
bir yanım kendimi kolluyor bir yanım seni
ben benimle savaşıyorum,
seninle değil…

sonucu kılıcı kuşananından belli olan bir savaşın,
ne kazanabileni ne de kaybedeniyim…
sorun değil…

elbet alışırım…
biraz alıştım.
her şey kadar, herkes kadar, sen kadar…

alıştım!
varlığını istemediğim tüm eksik yanları
ve çokluğunu da, yokluğunu da istemediğim
iki arada bir derede duyguya alışıyorum…
bir yanım bırak diyor bir yanıma
kesin değil! henüz tanıştık…
her şey kadar, herkes kadar, sen kadar…

tanıdığımı sandığım bana daha yakınım artık
duvarlara anlatırken öğrendiklerim kendi hakkımda
ve aynalarda ağlarken gördüklerim kendi tarafımda
bir yanım memnun oldum diyor,
bir yanım tanıyamadım daha
samimi değil…
bir hayli kırıldım…
her şey kadar, herkes kadar, sen kadar…

canıma batan her halin felç gibi indi bedenime
gözlerimden tut da ciğerlerime kadar kırgınım…
aslında ne sana, ne olanlara…
kendime kırgınım!..
maziye hiç değil, âna kırgınım
anlatamadığım, anlayamadığım masalların bana yaptıklarına
dinlediğim şarkılarda bana seni anımsatan şarkıcılara
beni anladığın kelimelerin bana her şeyi anlatıyor gibi geliyor oluşuna
bir hayli kırgınım…
beni ben kırdım oysa…
iyi değilim.

galiba yoruldum…
her şey kadar, herkes kadar, sen kadar…

kalbime, kalbimi kanıtlamaktan
ve kanıtladığıma kendimi inandırmaktan
ve dahası kocaman bir sahada tek başına koşmaktan yoruldum
aslında ne pişmanım ne de pes ediyorum!..
sadece beni kaybettikçe seni kaybediyorum.
şu kalp denen, beni bana sorgulatıyor artık
ki seni sorgulamamasını nasıl beklerim?!..

toprağa bakan yanım senden zaten ayrı
sana bakan yanımsa toprakla aynı
hıh! ne yaparsan yap, gördüğünün seni görmesini bekleyemezsin!

gözlerim yorgun…
dudaklarım, dudaklarım hissiz…
dokunulmadan geçen yıllar bana ağır…
sarılmadan geçip giden uğurlamaların, kavuşmaları hep beklentisiz
söyleyemediklerini söylesen de şimdi
sesine aşina yanım, onca sessizlikten sonra artık sağır!
isteyerek değil…
çok çalıştım

paylaştığımız hayatımızda bıraktığın onca üstü kapalı git izine
beni yerle bir eden kendince açık olan her tepkiye
ve bence bana tanımadığım bir adamı göstermene rağmen
daha önce de gitmiştim…
çok çalıştım…
paylaştığımız hayatımızda bıraktığın onca üstü kapalı git izine
beni yerle bir eden kendince açık olan her tepkine
ve bende bana tanımadığım bir adamı göstermene rağmen
gitmek için, bitmek için, sana huzur vermek için
çok çalıştım…

daha önce de gitmiştim…
kendi isteğimle…
anladım ki daha önce sevmemiştim!

çok çalıştım inan
değişen yanımın aslında hep aynı olduğunu göstermeye
her defasında daha da tozlanan canımı kırmadan korumaya
ve alışmaya kendime…
bu göz gözü görmez dumanlı halime
çok alışmaya çalıştım hem de…

tanıştım seninle doğan yanımla da, ölen yanımla da
birini yaşattım! yaşatıyorum da hala
ama diğerinin ölmesine engel olamıyorum da
yorulmak, dinlenmekten geçmiyor
an be an çöküyor, insanın içindeki güç
ışığı sönüyor…
beyaza dönüyor rengi git gide
hissizleşiyor…

ne yormak istedim seni,
ne de yormak kendimi
çok çalıştım
gitmeye de kalmaya da…
ikisi de aynı acı, ikisi de rezil
daha önce de gitmiştim
ama böyle kalarak değil
böyle kalarak değil

Can Yücel

Ölüm Risalesi

bir gün öleceğim biliyorum
bunu her an ölür gibi biliyorum
anamın yüreğinde bir kor
ölene dek sönmeyecek bir ateş
kımıldanıp duracak hep karım bomboş bulacak dünyayı
- nolurdu birlikte ölseydik, deyip duracak
oysa insan yalnız ölür
ama o olmayacak dualarla teselli arayacak kızlarımın gırtlaklarında bir düğüm
bir süre kaçacaklar insanlardan
boşluğa düşmüş gibi bir duygu içlerinde
sonunda onlar da kabullenecekler öylesine 
ölümüme en çabuk dostlarım alışacaklar
- yaşayıp gidiyorduk yahu
ne vardı acele edecek!
diyecekler biliyorum yaklaşıyoruz her an
biliyorum oruçlu doğar insan
ölümün iftar sofrasına 

Erdem Bayazıt

Oyunda Kal



Sen büyüyorsun.
Büyüdükçe daha zor anlaşıldığını düşünüyorsun.
Eskiden yaptıkların o kadar keyif vermiyor.
Çevrende farklı alışkanlıklarda da görüyorsun.
Kafan iyice karışıyor.
Aslında biliyor musun?
Bazı soruların cevapları içindedir.
Senin sorularının da bir cevabı var; oyun.
Çünkü sen aslında büyüsen de, oyun bitmez. Sadece
şekil değiştirir.

Unutma!

Tek ihtiyacın, seni yolundan çıkarmak isteyenlere
kulak asmamak ve oyunda kalmak.
Hayatta kazanmak da var kaybetmek de.

ama vazgeçmek yok! Sen yeter ki…

Oyunda kal ki sıkıştığında seni perdeleyecek arkadaşların olsun.

Seni destekleyen bir takımın olmasına izin ver…

çünkü oyunda faul olursa, onun bir serbest atışı da olur…

Çünkü eğer oyunda kalırsan, her zaman kazanamasan bile asla kaybeden olmazsın.

Yalnız Ardıç


Gerçek bir devrimci mi görmek istiyorsun? İşte burda gerçek bir devrimci var; Yalnız Ardıç. Yüzyıldır burda tek başına zamana ve olaylara şahitlik eder. Asla suçlamaz, yargılamaz, savunmaz. Ama gölgesini de kimseden ve hiç bir şeyden esirgemez. Bütün devinimi kendi içindedir. Burda böyle tek başına ve dimdik durur. Eşhedü der. Ben şahidim. Yargıç değilim, savcı değilim, avukat değilim. İşte bu gerçek bi duruştur. Devrimci duruşu, Müslüman duruşu, insan duruşu. Ben de gerçek bi devrimci görmek istedim. Bu yalnız ardıca geldim. Bunun böyle tek başına ve dimdik duruşu çok etkiledi beni. Ben gerçek bir devrimci nasıl olur ondan öğrendim. Onun gibi eşhedü demeyi öğrendim. Eşhedü. Ben şahidim. Herkes duysun: Yargıç değilim yargılamam, Avukat değilim savunmam, Savcı değilim suçlamam, Herkes ve her şey duysun. Kendime şahidim, zamana şahidim, sonsuzluğa şahidim. Ve herkes ve herşey de şahit olsun ki, bu devrimci duruşumla bütün evreni selamlıyorum. Ve tıpkı bu yalnız ardıç gibi tek başıma dimdik herkesi ve her şeyi kucaklıyorum. 

Yaşayarak Öğrenme

Bir çocuk kınanırsa her zaman
O da yapamaz başkalarını ayıplamadan
Ve düşmanlık görürse durmadan
Kaçamaz hiçbir zaman kavgadan

Onunla edilirse alay


Utancı öğrenir en kolay
Ve utançla yaşarsa eğer
Suçlamayı kendisine iş eder

Hoşgörü esirgenmezse ondan


Sabrı da öğrenir bir yandan
Ve verilirse ona cesaret
Nedir, öğrenir kendine güvenmek

Övgüyle ödüle layık görülürse çocuk


Hep almayı değil, vermeyi de öğrenir çabuk
Ve güven duyulmuşsa kendisine
O da kulak verecektir dostluğun sesine

Bir çocuk başkalarından görürse beğeni


Bilir kendisinin de sevmesi gerektiğini
Ve ilgi, dostluk görürse eğer
Sevgiyi sevgiyle yürekten sezer

Sevgiyi bulunca kucak dolusu


Dünya ile arkadaşlık kurmakta
Kalmaz korkusu...

Kelimeler Albayım, bazı anlamlara gelmiyor


Fakat Allah kahretsin, insan anlatmak istiyor Albayım. Öyle budalaca bir özleme kapılıyor. Bir yandan da hiç konuşmak istemiyor tıpkı oyunlardaki gibi çelişik duyguların altında eziliyor. Fakat benim de sevmeye hakkım yok mu Albayım? Yok. Peki Albayım. Ben de susarım o zaman. Gecekondumda oturur, anlaşılmayı beklerim. Fakat Albayım, adresimi bilmeden beni nasıl bulup anlayacaklar? Sorarım size, nasıl kim bilecek benim insanlardan kaçtığımı? Ben ölmek istiyorum sayım Albayım, ölmek. Bir yandan da göz ucuyla ölümümün nasıl karşılanacağını seyretmek istiyorum. Tehlikeli oyunlar oynamak istiyor insan, bir yandan da kılına zarar gelsin istemiyor. Küçük oyunlar istemiyorum Albayım. Kelimeler… Kelimeler Albayım, bazı anlamlara gelmiyor…

Tehlikeli Oyunlar, Oğuz Atay

Mutlu Yıllar


Benim için siler misin geceyi gökyüzünden
Benim için tutar mısın kendi ellerinden
Benim için okşar mısın saçının her telini
Kendin için yakar mısın mumları bu gece

Ölümcül hastalığı olan var mı?

Doğan Cüceloğlu: Arkadaşlar, aranızda ölümcül hastalığı olan var mı?
 
Bir katılımcı: Allah'a şükür, hocam, bildiğimiz kadarıyla yok.
 
Cüceloğlu: Ne güzel! Peki, bana, istisnasız tüm insanların, yani altı milyar insanın da başına geleceği garanti bir şey söyler misiniz?
 
Cevap neredeyse otomatik olarak çıkar: Ölüm.
 
Cüceloğlu: Gerçekten de ölüm tüm insanların başına gelmesi kaçınılmaz olan tek şeydir. Doğum da tüm insanların başına kesinlikle gelmiştir, ama bundan sonra başa gelmesi kesin olan tek şey ölümdür. Başka hiçbir şey insanların tümünün başına gelmeyecektir. Peki, madem öleceğimiz garanti, bu benim ölümcül bir hastalığım olduğunu göstermez mi?
Katılımcılar burada sessizce, başlarıyla onaylamaya başlar. Öleceğim belli ise benim ölümcül bir hastalığım olduğu da açıktır...
 
Cüceloğlu: Peki, ne zaman öleceğimizi biliyor muyuz?
 
Katılımcılar: Hayır
 
Cüceloğlu: Bu saniye içinde olma olasılığı var mı?
 
Bir katılımcı: Var.
 
Cüceloğlu: Yarın?
 
Bir katılımcı: Evet.
 
Cüceloğlu: 30 yıl sonra?
 
Bir katılımcı: Olabilir.
 
Cüceloğlu: Peki bunlardan hangisinin sizin başınıza geleceğini biliyor musunuz? Mesela bu akşam eve sağ salim varacağınızı nereden biliyorsunuz?
Sınıf sessizce dinlemeye devam eder. Çünkü genellikle yaşama böyle bakmamışlardır.
 
Cüceloğlu: Peki bir de tersini düşünelim, bu akşam eve döndüğünüzde, bu sabah evden çıkarken sağ salim bıraktıklarınızı sağ bulma garantiniz nedir? Var mıdır böyle bir garanti?
 
Bir katılımcı: Yoktur Hocam.
 
Cüceloğlu: Peki nereden biliyoruz az sonra telefonun çalmayacağını ve evdekilerden birinin az önce öldüğünün bize söylenmeyeceğini?
Katılımcılar burada rahatsız olmaya başlar.
 
Bir katılımcı: Hocam konuyu değiştirsek?
 
Cüceloğlu: Ama en yalın ve açık gerçek üzerine konuşuyoruz, biraz daha devam edelim bence. Peki, acaba bunu dün gece bilseydiniz, yani evde akşam birlikte olduğunuz kişilerden birinin yarın ölüm günü olduğunu bilseydiniz, o zamanı aynı dün gece olduğu biçimde mi geçirirdiniz? Yoksa farklı şeyler mi yapardınız?
 
Bir katılımcı: Kesinlikle çok farklı geçerdi Hocam.
 
Cüceloğlu: Şimdi sizden rica ediyorum, lütfen bir an arkanıza yaslanın, gözlerinizi kapatın ve bu sabah evden çıkarken evde bıraktıklarınızdan birinin gerçekten öleceğini düşünün, dün akşamınızı nasıl geçirirdiniz? Aynı iletişim mi olurdu? Onunla aynı konuları mı konuşurdunuz? Aynı konular, tartışma ya da gerginlik yaratır mıydı? Yoksa önemsiz hale mi gelirdi? Bu sabah evden çıkarken, bu son görüşünüzde ona ne derdiniz? Onun boynuna sarılmakta tereddüt eder miydiniz? Çok sıkı sarılmaya mı, aynaya mı vakit ayırırdınız? Ona, yüreğinizin derininden gelen bir "Seni gerçekten çok seviyorum" demeye ne gerek var diye düşünür müydünüz? Onun ölecek olması sizin ona duyduğunuz sevgiyi yoğunlaştırmaz mıydı?
Burada bazı katılımcılar ağlıyordur. Belli ki dün akşam yaptıklarından bir kısmının ne kadar anlamsız olduğunu şimdi fark etmişlerdir.
 
Cüceloğlu: Şimdi gözlerinizi açabilirsiniz, acaba kaç tartışmamızı bu kadar gereksiz biçimlerde yapıyoruz, kaçı gerçekten yaşamda karşımızdakinin varlığından daha önemli, hangilerinde "Şimdi kalbini kırdım, ama zaman içinde ben ondan özür dilemesini bilirim" diye kendi kabuğumuza çekilip tartışmaları donduruyoruz. Yarattığımız kırgınlıkları tamir etme olanağımız gerçekten var mı? Buna zamanımız gerçekten kaldı mı?

Doğan Cüceloğlu

Öğüt


Ey burnu kanasa hemen kadere küsüp yüzünü ekşiten! gülden hiç ders almıyor musun? Bütün yaprakları tek tek yolsan, gül yine de gülmekten vazgeçmez. Hâl'e razı oluş şükürdür. Gül de daimi bir şükür makamındadır. Hem bilmez misin ki başına gelen sıkıntılar aslında daha büyük bir sıkıntıya set olur da başındaki belayı defederler. O halde yüzün gülsün!

Mevlana Celaleddin Rumi